Bestuursverslag

Die focus past bij de beweging die Fonds 21 maakt richting een uitgesproken jongerenfonds. We zoeken naar initiatieven die jongeren ruimte geven om zich te ontwikkelen en nieuwe perspectieven te ontdekken. Daarbij wil Fonds 21 een loket zijn voor verbeelding. Voor plannen die nog niet vastliggen, voor organisaties die durven te experimenteren en voor ideeën die helpen om anders te kijken naar de wereld en naar elkaar. In de projecten die we in 2025 ondersteunden zagen we die verbeeldingskracht duidelijk terug, in kunst, cultuur, educatie en maatschappelijke initiatieven die jongeren uitnodigen om actief mee te doen en hun stem te laten horen. Wij hebben als Fonds 21 de overtuiging dat investeren in Kunst en Cultuur – en dan specifiek voor en door die leeftijdsgroep die hun identiteit aan het vormen is (12-30 jaar)- mede bouwt aan vertrouwen, aan gedeelde verbeelding, aan de mogelijkheid om je in de ander te verplaatsen en daarmee aan een samenleving met gemeenschappelijke waarden en toekomst. Dit bracht ons er ook toe om samen met andere private fondsen een oproep te doen aan de rijksoverheid om in de toekomst meer te investeren in kunst en cultuur.

In 2025 is ook een nieuwe lichting van de jongerenraad Future Collective van start gegaan. De raad bestaat uit acht leden, waarvan drie leden aan een tweede termijn deelnemen en vijf nieuwe leden. De jongerenraad bouwt voort op de in 2024 geïntroduceerde opzet en adviseert over aanvragen, bezoekt projecten en denkt actief mee over beleid, programma’s, kennisdeling en maatschappelijke thema’s die voor jongeren relevant zijn.

Het fonds organiseerde in 2025 diverse kennisdelingsactiviteiten, met bijzondere aandacht voor jongeren, maatschappelijke vraagstukken en de toegankelijkheid van het fonds voor nieuwe initiatieven en aanvragers. Daarnaast voerde Fonds 21 in 2025 de stimuleringsregeling Cultuur voor Gen Z uit. Met deze programmaregeling investeerde het fonds €460.000 in twintig projecten die jongeren niet alleen als publiek benaderen, maar hen actief betrekken bij de inhoud, organisatie en uitvoering van kunst- en cultuurinitiatieven. De belangstelling voor de regeling was groot: in totaal ontving Fonds 21 162 aanvragen uit het hele land. De toegekende projecten zijn divers van aard en variëren van nachtcultuur tot bibliotheken en van beeldende kunst tot podiumkunsten.

Gedurende het jaar is intensief gewerkt aan de ontwikkeling van een nieuwe website en een vernieuwd aanvraagportaal die in januari 2026 live zijn gegaan en bijdragen aan een duidelijker profiel van Fonds 21 en een toegankelijker aanvraagproces. De vernieuwingen sluiten aan bij het aangescherpte profiel van Fonds 21 als jongerenfonds en helpen aanvragers beter te beoordelen of hun initiatief bij Fonds 21 past.

Samen met onze aanvragers en partners blijven we bouwen aan een fonds dat ruimte biedt aan ideeën die jongeren verder brengen. Vanuit die gezamenlijke overtuiging hebben we onze koers aangescherpt en kijken we vooruit. In 2026 bouwen we met vertrouwen verder aan Fonds 21, met blijvende aandacht voor jongeren en de initiatieven die hen helpen om hun verbeelding en mogelijkheden te vergroten. We zijn dankbaar voor het vertrouwen en de betrokkenheid van iedereen met wie we in 2025 hebben samengewerkt.

Henk Christophersen                                               Els H. Swaab
directeur-bestuurder                                                voorzitter RvT

Bestuursverslag

Inleiding
Fonds 21 is een ondernemend en maatschappelijk betrokken fonds dat door het steunen van projecten gericht op Kunst & Cultuur, Jongeren & Maatschappij en Kunst & Educatie een positieve bijdrage levert aan de samenleving van de 21e eeuw. We ondersteunen professionele, kwalitatief sterke projecten die een breed en/of nieuw publiek weten te bereiken, met een focus op jongeren. De naam Fonds 21 onderstreept ons profiel: focus op de actualiteit en de samenleving van de 21e eeuw. In 2025 is het beleid verder aangescherpt, waarbij de focus nog sterker is komen te liggen op jongeren als doelgroep.

Jongeren hebben verbeelding nodig om zichzelf en hun wereld anders te kunnen zien. Niet als ontsnapping, maar als beginpunt. Als ruimte om te dromen, te proberen en een eigen pad te verkennen. Die ruimte is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Fonds 21 is een fonds dat daar bewust in investeert. We selecteren en steunen projecten die verbeelding toegankelijk maken. Via kunst, cultuur, educatie en maatschappelijke betrokkenheid. Als loket voor ideeën die iets openen. Die verder kijken dan het bekende en laten ervaren dat de wereld groter is dan wat vaak wordt aangereikt. We ondersteunen initiatieven door heel Nederland. Groot of klein, zolang ze bijdragen aan wat voor ons centraal staat: ruimte voor verbeelding, voor jongeren van 12 tot en met 30 jaar. Het budget van Fonds 21 wordt beschikbaar gesteld door Stichting Beheer SNS REAAL (Beheer). Voor 2025 was het donatiebudget €11.500.000.

Maar we doen meer dan alleen financieren. We kijken actief mee met wat er speelt in de samenleving en waar ruimte ontbreekt, en maken daar bewust keuzes in. Dat betekent dat we zelf regelingen opzetten rond thema’s die aandacht vragen. Zo kunnen we gericht meerdere projecten ondersteunen die met hetzelfde onderwerp bezig zijn. Dat helpt om ideeën te versterken, van elkaar te leren en samen nog meer te betekenen dan losse projecten afzonderlijk. In 2025 deden we dat met de programmaregeling Cultuur voor Gen Z. Met deze regeling stimuleerden we culturele instellingen om te experimenteren met nieuwe manieren om jongeren duurzaam te betrekken bij kunst en cultuur, om jongeren vanaf het begin een volwaardige rol te geven en ruimte te maken voor experiment, eigenaarschap en nieuwe werkwijzen, met als doel bij te dragen aan een toekomstbestendige culturele sector. Daarmee speelden we in op de uitdaging waar veel instellingen voor staan: het bereiken en binden van een nieuwe generatie.

Als financier en partner zoekt Fonds 21 actief naar samenwerkingen. Zo gelooft Fonds 21 sterk in de kracht van publiek-private samenwerking op actuele en urgente onderwerpen. Succesvol voorbeeld hiervan is het publiek-private Cultuurloket DigitALL, waar wij initiatiefnemer van zijn. Samenwerken doen we ook op het vlak van kennisdeling. Via kennisdeling maken we kennis, ervaringen en informatie over onze projecten toegankelijk. Zodat anderen daar op kunnen voortbouwen, in de culturele sector en in het maatschappelijk werk met jongeren. Door kennis- en ervaringsoverdracht te faciliteren, helpen we de sectoren waarbinnen we actief zijn met het vinden van antwoorden op actuele vragen en dragen we bij aan het vergroten van het kennisniveau van het fonds zelf. Door organisaties aan elkaar te koppelen en de opbrengsten daarvan te ontsluiten, wil Fonds 21 een actieve bijdrage leveren aan het versnellen van innovatie in de sectoren waarbinnen we actief zijn.

Kunst & Cultuur, Kunst & Educatie en Jongeren & Maatschappij
Ons beleid richt zich op drie pijlers: Kunst & Cultuur, Jongeren & Maatschappij en Kunst & Educatie. We ondersteunen zowel grote, spraakmakende initiatieven als projecten met een minder groot bereik. Kunstprojecten én projecten die de maatschappelijke kansen van jongeren (12-30 jaar) verbeteren. Steeds met dezelfde insteek: betekenis toevoegen aan onze samenleving.

Kunst & Cultuur
We steunen projecten die professionele kunst en cultuur toegankelijk maken voor jongeren. We kijken niet naar prestige, maar naar wat een project teweegbrengt. Een goed project laat iets zien wat mensen nog niet zagen. Kunst en cultuur laten je zien dat de wereld groter is dan je denkt. Ze kunnen je raken, uitdagen en nieuwe perspectieven bieden. Daarom vinden we het belangrijk dat kunst en cultuur voor iedereen toegankelijk zijn. In deze pijler steunen we professionele kunstprojecten in verschillende disciplines: van videokunst tot opera, van spoken word tot schilderkunst. We zijn op zoek naar projecten die vernieuwen en verder kijken dan hun vertrouwde publiek. Projecten die echt iets in beweging zetten. We kijken ook naar de tijd waarin we leven. Diversiteit en inclusie zijn voor ons geen ‘extra’s’, maar essentieel voor hoe projecten worden gemaakt en wie ze bereiken. En we vinden eerlijke betaling voor makers belangrijk. Daarom volgen we de culturele codes die gelden. We beoordelen projecten op hun artistieke zeggingskracht, de manier waarop ze publiek bereiken en de urgentie van het thema. Een sterk project is inhoudelijk relevant, professioneel uitgevoerd en maatschappelijk of cultureel van betekenis. We letten op:

• Zeggingskracht: is het werk vernieuwend, overtuigend en van professioneel niveau
• Publieksbereik: wordt een nieuw, jong of ander publiek echt aangesproken?
• Actualiteit: sluit het project aan bij de tijdgeest of een urgente maatschappelijke ontwikkeling
• Professionaliteit: zijn de betrokken makers en organisaties ervaren en betrouwbaar?
• Inclusie & toegankelijkheid: draagt het project bij aan een inclusieve sector en is het aanbod toegankelijk voor verschillende doelgroepen?

Jongeren & Maatschappij
We steunen projecten die jongeren van 12 tot en met 30 jaar helpen hun toekomst vorm te geven. Niet door te sturen, maar door ruimte te geven. We zoeken initiatieven die iets losmaken en jongeren laten ervaren dat ze zelf invloed hebben. Jongeren groeien op in een samenleving die steeds complexer wordt. Waar je vandaan komt, kan grote invloed hebben op de kansen die je krijgt. We steunen projecten die het leven van jongeren tussen de 12 en 30 jaar verrijken en verbreden. Projecten die hen uitnodigen om mee te doen, mee te denken en hun eigen mogelijkheden te verkennen. Binnen Jongeren & Maatschappij richten we ons op vier thema’s: participatie, emancipatie, empowerment en mentaal welzijn. Jongeren doen actief mee en de aanpak van het project sluit aan bij de belevingswereld en behoeften van jongeren zelf. Projecten hebben duidelijke leerdoelen, pedagogische kwaliteit en maatschappelijke impact. Vernieuwing en kennisdeling tellen mee, net als het vermogen om verder te reiken dan één stad of doelgroep. We beoordelen projecten op de manier waarop jongeren zelf actief betrokken zijn, en op de maatschappelijke of persoonlijke impact die het project heeft. We zoeken initiatieven die jongeren stimuleren om iets te doen, te delen of te veranderen. We letten op:

• Betrokkenheid van jongeren: zijn jongeren mede-initiatiefnemer of echt onderdeel van het proces
• Pedagogische kwaliteit: wordt er veilig, respectvol en volgens een onderbouwde methodiek toegewerkt naar duidelijke leerdoelen?
• Leerdoelen & effect: zijn de doelen concreet en meetbaar, en hoe wordt het effect gevolgd?
• Innovatieve waarde: biedt het project iets nieuws of een andere aanpak van een bestaand vraagstuk?
• Kennisdeling: wordt wat geleerd of ontwikkeld wordt, gedeeld met anderen?
• Duurzaamheid: heeft het project blijvende waarde of doorwerking na afloop?
• Opschaalpotentie & reikwijdte: reikt het project verder dan één plek of groep en kan het breder navolging krijgen?

Kunst & Educatie
We steunen projecten die professionele kunst inzetten om jongeren te laten leren, reflecteren en groeien. Niet om ze iets aan te leren, maar om ze anders te laten kijken. Een goed educatieproject heeft professionele makers en begeleiders, combineert artistieke en educatieve kwaliteit en sluit aan bij de belevingswereld van jongeren. Het heeft een heldere visie op leerdoelen en maakt zichtbaar wat kunst kan betekenen in hun ontwikkeling. Aanvragers binnen Kunst & Educatie kunnen zowel culturele instellingen als maatschappelijke organisaties zijn. We hebben een voorkeur voor projecten die uitnodigen tot kijken, doen en nadenken, kennis delen, gebruikmaken van peer-to-peer-educatie of plaatsvinden in regio’s waar jongeren minder met kunst en cultuur in aanraking komen. We kijken naar de artistieke en educatieve kwaliteit van het project, en naar de manier waarop jongeren actief betrokken worden. Een goed project laat jongeren niet alleen kennismaken met kunst, maar laat ze ook iets ontdekken over zichzelf en de wereld. We letten op:

• Professionaliteit: zijn de makers, begeleiders en organisaties professioneel en deskundig?
• Artistieke kwaliteit: is de kunstvorm op niveau en betekenisvol binnen het educatieve doel?
• Educatieve visie: is er een duidelijk idee over wat jongeren leren of ervaren?
• Aansluiting bij jongeren: sluit het project aan bij hun leefwereld, taal en belevingswereld?
• Actualiteit: speelt het project in op thema’s die jongeren nu raken?

Programma Kunsteducatie voor mbo’ers
Met dit programma stimuleren we culturele instellingen kwalitatief en toegankelijk aanbod te ontwikkelen voor jongeren die een mbo-opleiding volgen. Kunsteducatie is belangrijk voor iedereen, maar krijgt op het mbo vaak weinig ruimte. Met het programma Kunsteducatie voor mbo’ers roepen we culturele organisaties op om professioneel kunsteducatief aanbod voor mbo-studenten te ontwikkelen. Onder kunsteducatie verstaan we doelbewust leren over en door middel van kunst. Aanvragen kunnen alle kunstdisciplines betreffen en kunnen zowel binnenschools als buitenschools plaatsvinden. We hebben een voorkeur voor projecten waarvan inhoud en vorm zijn afgestemd op de belevingswereld van mbo-jongeren. Projecten waarin leren gebeurt door ervaren, maken en uitwisselen, en waarin jongeren actief worden uitgedaagd om hun blik te verbreden. Daarbij is er ruimte voor persoonlijke stellingname, kritische reflectie en eigen interpretatie. Kunst wordt niet alleen aangeboden, maar ingezet als middel om te denken, te onderzoeken en zich uit te spreken. We kijken naar de artistieke en educatieve kwaliteit van het project en naar de manier waarop mbo-studenten worden meegenomen in het proces. Een goed project sluit aan bij hun leefwereld en laat zien wat kunst kan betekenen voor hun persoonlijke ontwikkeling, zelfvertrouwen en perspectief. We letten op:

• Professionaliteit: zijn de makers, begeleiders en organisaties professioneel en deskundig?
• Artistieke kwaliteit: is de kunstvorm op niveau en betekenisvol binnen het educatieve doel?
• Educatieve visie: is er een duidelijk idee over wat jongeren leren of ervaren? Is er ruimte voor reflectie, persoonlijke stellingname en eigen interpretatie?
• Aansluiting bij jongeren: sluit het project aan bij hun leefwereld, taal en belevingswereld?
• Actualiteit: speelt het project in op thema’s die jongeren nu raken?

Het percentage van de bijdrage van Fonds 21 mag maximaal 50% van de begroting bedragen. De resterende dekking kan in de vorm van een (gekapitaliseerde) eigen bijdrage, inkomsten uit afname van het project of bijdragen van partners en/of andere financiers. Het aangevraagde bedrag is maximaal € 50.000.

2025 in het kort
In 2025 heeft Fonds 21 binnen haar reguliere beleid in totaal €10.840.334 toegekend aan 366 projecten. Er werden 661 aanvragen ingediend, waarvan er 14 direct werden afgewezen omdat zij niet voldeden aan de algemene voorwaarden. Het gemiddelde toekenningsbedrag was €29.618 (€31.302 in 2024). Ten opzichte van 2024 (592 aanvragen) zijn er binnen het reguliere beleid meer aanvragen ontvangen. In 2025 is 61% van de behandelde aanvragen toegekend. Dit percentage was in 2024 met 60% zo goed als gelijk. Ook droeg Fonds 21 in 2025 bij aan Cultuurloket DigitALL (€200.000), een samenwerkingsverband van verschillende fondsen, waar Fonds 21 al meerdere jaren aan deelneemt.

Daarnaast werden er binnen de stimuleringsregeling Cultuur voor Gen Z 20 toekenningen gedaan voor een totaalbedrag van €459.783 (4% van het totale beschikbare budget). We ontvingen 162 aanvragen binnen deze regeling. In totaal is in 2025 €11.500.117, het volledige donatiebudget, besteed.

Toekenningen per pijler
Met het bieden van financiële ondersteuning aan in totaal 366 projecten binnen het reguliere beleid levert Fonds 21 een positieve bijdrage aan de Nederlandse samenleving. 59% van het jaarbudget is toegekend aan projecten voor Kunst & Cultuur (€6.792.900). Van oudsher weten instellingen en organisaties Fonds 21 goed te vinden, met name instellingen en organisaties binnen de podiumkunsten. In die discipline werd 36% (€4.145.900) van het totale budget besteed. In de overige disciplines (beeldende kunsten & vormgeving en film, mediakunst & digitale cultuur) werd ondersteuning verleend voor respectievelijk 11% (€1.241.000) en 9% (€1.079.000) van het totale budget. Het percentage dat besteed werd aan projecten in de literaire kunsten bedroeg in 2025 3% (€327.000) van het totale beschikbare budget. Projecten binnen Jongeren & Maatschappij ontvingen 24% (€2.790.984) van het beschikbare donatiebudget. 11% is toegekend aan projecten die vallen binnen Kunst & Educatie (€1.256.450). Binnen Kunst & Educatie heeft Fonds 21 in 2025 12 projecten ondersteund voor 4% (€480.000,-) van het totaal beschikbare donatiebudget binnen het programma ‘Kunsteducatie voor mbo’ers’, dat waren twee projecten meer dan in 2024.

Fonds 21 hecht grote waarde aan de evaluatie van ondersteunde projecten. Door de inzichten uit deze evaluaties actief te delen, wil het fonds bijdragen aan kennisontwikkeling binnen het veld. Dit kan onder meer door het organiseren van kennissessies samen met aanvragers en door het met elkaar verbinden van organisaties die zich met vergelijkbare thema’s bezighouden.

Fonds 21 hecht ook belang aan publieksonderzoek en aan het hebben van een visie op publiek en wil dit graag bij aanvragers stimuleren. De kosten voor publieksonderzoek kunnen door organisaties worden opgenomen op de begroting van een projectaanvraag. In het beleid van het fonds is opgenomen dat uitvoerenden en kunstenaars betaald dienen te worden volgens de richtlijn kunstenaarshonoraria, de geldende cao of de cao-normen. Bij de beoordeling van projectaanvragen wordt getoetst of honoraria conform de geldende normen zijn. In aanvulling hierop onderschrijft Fonds 21 de Fair Practice Code en de Governance Code Cultuur. Bij de beoordeling van projectaanvragen wordt de onafhankelijkheid van het bestuur van de aanvrager meegewogen. Fonds 21 onderschrijft ook de waarden van de Code Diversiteit & Inclusie en ziet bij de beoordeling van de aanvrager toe op naleving van de code. Fonds 21 maakt de beleidsdoelstellingen en criteria kenbaar via de website, nieuwsbrieven en sociale media.

Kennisdeling

In 2025 zette Fonds 21 kennisdeling in om zowel ontwikkelingen in het veld te volgen als de eigen rol daarin verder te versterken. Jongeren vormden hierin een duidelijke rode lijn, met veel aandacht voor vraagstukken over het bereiken en betrekken van jonge doelgroepen. Fonds 21 organiseerde onder meer expertmeetings over de omgang met maatschappelijke spanningen en polarisatie die aan het licht kunnen komen wanneer in het jongerentheater gevoelige onderwerpen worden aangesneden, waarvan de uitwisseling een extern vervolg kreeg tijdens het festival Jonge Harten. Daarnaast was het fonds aanwezig bij verschillende initiatieven op het gebied van kunsteducatie voor mbo-studenten.
Kennisdeling was in 2025 ook gericht op de verdere ontwikkeling van de toegankelijkheid van het fonds. In verkennende gesprekken met grassroots-organisaties onderzocht Fonds 21 welke aanpassingen binnen de eigen werkwijze en processen nodig zijn om beter aan te sluiten bij initiatieven die inhoudelijk sterk passen bij de doelstellingen van het fonds. Binnen de organisatie vonden tevens diverse sessies plaats op het gebied van diversiteit en inclusie. Zo droeg kennisdeling niet alleen bij aan het delen van inzichten en ervaringen in het veld, maar ook aan de verdere ontwikkeling van Fonds 21 als toegankelijk fonds voor nieuwe initiatieven en aanvragers.

Raad van Toezicht

Per 1 juli 2025 is de heer A.H.A. (Nol) Hoevenaars afgetreden als lid van de Raad van Toezicht van Fonds 21 en als bestuurslid van Stichting Beheer. Per 1 augustus 2025 is hij opgevolgd door de heer R. R. S. (Rishi) Santokhi. Santokhi brengt ruime internationale ervaring in de financiële sector mee en vervult naast zijn bestuursfunctie diverse toezichthoudende rollen. Met zijn expertise op het gebied van governance, strategie en financiële transformatie levert hij een waardevolle bijdrage aan het toezicht binnen Fonds 21.

Daarnaast is per 25 juni 2025 D.K. (Djoe) Kuils via Stichting Blikverruimers aangetreden als trainee bij de Raad van Toezicht. In deze rol woont hij gedurende één jaar Raad van Toezicht-vergaderingen bij, zonder stemrecht, en neemt hij deel aan andere activiteiten van de Raad van Toezicht. In dit jaar wordt hij begeleid door de voorzitter van de Raad van Toezicht, die optreedt als zijn mentor. Met zijn achtergrond in recht en beleid en zijn ervaring op het snijvlak van technologie en samenleving brengt Kuils een aanvullend en toekomstgericht perspectief in het toezicht van Fonds 21.

Fonds 21 is lid van de Vereniging Fondsen in Nederland (FIN) en van de Nederlandse Vereniging Toezicht Cultuur (NVTC).

Stichting Fonds 21 en Stichting Beheer SNS Reaal vormen op bestuursniveau een ‘personele unie’, waarbij de personen in de Raad van Toezicht van Fonds 21 dezelfde zijn als de bestuurders van Stichting Beheer.

• E.H. Swaab voorzitter Raad van Toezicht Fonds 21 bestuurslid Stichting Beheer SNS REAAL
• M. Bussemaker vice-voorzitter Raad van Toezicht Fonds 21 bestuurslid Stichting Beheer SNS REAAL
• E.P. Goudswaard lid Raad van Toezicht Fonds 21 voorzitter bestuur Stichting Beheer SNS REAAL
• A.H.A. Hoevenaars (tot 1 juli 2025) lid Raad van Toezicht Fonds 21 vicevoorzitter bestuur Stichting Beheer SNS REAAL
• R. R. S. Santokhi (per 1 augustus 2025)
  lid Raad van Toezicht Fonds 21 vicevoorzitter bestuur Stichting Beheer SNS REAAL

Fonds 21 ontvangt haar financiering van Stichting Beheer. Het vermogensbeheer van Stichting Beheer wordt op een duurzame wijze ingevuld. Stichting Beheer is vanuit zijn historie voorloper in het maatschappelijk verantwoord beleggen. Stichting Beheer heeft het vermogensbeheer met een duurzaam profiel uitbesteed aan een vermogensbeheerder. Bij het vermogensbeheer wordt gebruik gemaakt van ESGintegratie, uitsluitingen, engagements, stemmen en impact beleggen.

• Door middel van ESG integratie worden E(nviromental), S(ocial) en G(overnance)-factoren geïntegreerd in het beleggingsbeleid en bij alle (besluitvormings)stappen in het doorlopen van de beleggingscyclus.
• In het uitsluitingenbeleid worden bepaalde sectoren, bedrijven en landen uitgesloten op basis van specifieke ESG-criteria, ethisch beleid en internationale verdragen.
• Met actief aandeelhouderschap wordt stemrecht uitgeoefend en wordt actief de dialoog gevoerd met een onderneming (engagement), belangrijk om de duurzaamheid en de lange termijn waarde van een belegging te beschermen.
• Impact beleggingen zijn beleggingen met het primaire doel om bepaalde positieve milieu- of sociale effecten te realiseren, en tegelijkertijd ook financieel rendement te behalen. Hierbij zijn intentie, meetbaarheid en rendement belangrijke componenten.

Vergaderingen en besluiten
De Raad van Toezicht heeft in 2025 inzicht gekregen in de binnengekomen aanvragen, de toekenning van donaties en de organisatiekosten. Elk kwartaal is een management- en projectrapportage voorgelegd. De Raad van Toezicht beslist over aanvragen vanaf € 250.000. Ook worden aanvragen aan de Raad van Toezicht voorgelegd die buiten het reguliere beleid van het fonds vallen en aanvragen die niet door directeur-bestuurder kunnen worden besloten vanwege mogelijke belangenverstrengeling
In 2025 vergaderde de Raad van Toezicht 6 keer, op 19 maart, 9 april, 24 juni, 25 juni, 1 oktober en 3 december. Naast het reguliere toezicht op financiën, bedrijfsvoering en beleid, werd er in de vergaderingen aandacht besteed aan:

De jaarrekening over 2024 is door accountant Dubois & Co van een goedkeurende controleverklaring voorzien. De Raad van Toezicht heeft kennisgenomen van deze verklaring en de jaarrekening en het bestuursverslag vastgesteld.
In januari 2026 hebben voorzitter en vicevoorzitter een functioneringsgesprek gevoerd met de directeur-bestuurder. Het functieprofiel van de directeur-bestuurder was hierbij uitgangspunt. De Raad van Toezicht oordeelde positief over het functioneren.

Commissie

De adviescommissie brengt adviezen uit over aanvragen met een aanvraagbedrag boven de € 50.000,- aan de directeur-bestuurder, die gemachtigd is om over toekenningen tot € 250.000,- te beslissen. De directeur-bestuurder is technisch voorzitter van de commissie, toehoorder zonder stemrecht.

In 2025 bestond de commissie van Fonds 21 uit:

• Anneke Jansen (per 1 april 2025)
• Aynouk Tan
• Chudi Uzozie (per 1 februari 2025)
• Dorien van de Pas
• Henk Christophersen (technisch voorzitter)
• Jillis Slingerland
• Martin van Engel

Per 1 januari 2025 liepen de zittingstermijnen van de commissieleden Yvonne van Sark en Dianne Zuidema af. De laatste commissievergadering van Yvonne van Sark vond plaats op 20 november 2024. Dianne Zuidema was bereid haar werkzaamheden met één vergadering te verlengen, zodat niet beide commissieleden gelijktijdig zouden aftreden; haar laatste vergadering vond plaats op 12 februari 2025.

In 2025 vergaderde de commissie 5 keer: op 12 februari, 23 april, 25 juni, 17 september en 12 november. In 2025 bracht de commissie advies uit over 45 projectaanvragen. Hiervan zijn er 39 toegekend door de directeur-bestuurder. Eén aanvraag is, ter voorkoming van iedere schijn van belangenverstrengeling, ter besluitvorming  voorgelegd aan de Raad van Toezicht en door de Raad van Toezicht toegekend. De directeur-bestuurder is in 2025 twee keer afgeweken van het advies van de commissie, na overleg met de Raad van Toezicht conform de statuten.

Nieuwe commissieleden in 2025

Chudi Uzozie is per 1 februari 2025 benoemd tot commissielid bij Fonds 21. Uzozie is directeur en medeoprichter van Team Ollie, een projectbureau dat zich richt op youth empowerment door middel van innovatieve projecten en trainingsprogramma’s in het onderwijs. Zijn carrière begon als vrijwilliger in een mentorproject in Amsterdam Zuidoost, waar hij zijn passie voor het ondersteunen van jongeren ontdekte. Sindsdien heeft Uzozie ruim 20 jaar ervaring opgebouwd in onderzoek, advies en projectontwikkeling binnen het jongerendomein. Naast zijn werk voor Team Ollie is Uzozie bestuurslid van Stichting Ollie’s Productions, die zich inzet voor lokale jongerenprojecten met een maatschappelijke focus. Met zijn brede kennis van het jongerendomein, zijn ruime ervaring met maatschappelijke projecten en zijn netwerk binnen onderwijs en sociale innovatie, brengt Uzozie relevante expertise en nieuwe perspectieven in de commissie van Fonds 21. Uzozie is de opvolger van Yvonne van Sark. Fonds 21 heeft Anneke Jansen per 1 april 2025 benoemd tot commissielid. Jansen is programmeur Performing Arts bij SPOT Groningen, waar ze verantwoordelijk is voor de programmering van voorstellingen en evenementen op het gebied van theater, cabaret, kleinkunst, dans en cross-over genres. Daarvoor was ze onder andere directeur van het ensemble voor nieuwe muziek Asko|Schönberg en medeoprichter van het Amsterdam Fringe Festival, dat een podium biedt aan nieuw en opkomend talent. Daarnaast was Jansen als adviseur betrokken bij verschillende culturele fondsen en instellingen. Met haar brede ervaring in de podiumkunsten en haar expertise in innovatieve en interdisciplinaire samenwerkingen, vormt Jansen een waardevolle aanvulling op de commissie van Fonds 21. Ze is de opvolger van Dianne Zuidema.

Jongerenraad Fonds 21: Future Collective
Jongerencultuur is voortdurend in beweging. Thema’s en kwesties die jongeren bezighouden veranderen constant. Als fonds willen we met onze keuzes en focus zo goed mogelijk aansluiten bij de behoeften en belevingswereld van jongeren. De stem en het perspectief van de doelgroep zelf zijn daarin onmisbaar.
Future Collective, de jongerenraad van Fonds 21, is een platform dat jongeren een actieve en structurele stem geeft in onze organisatie en besluitvormingsprocessen. De leden zijn betrokken bij uiteenlopende activiteiten, zoals het meedenken over en aanscherpen van beleid, het beoordelen van aanvragen, het organiseren van kennissessies, het afleggen van projectbezoeken en het deelnemen aan vergaderingen. Daarnaast ontwikkelen zij nieuwe initiatieven die aansluiten bij de leefwereld en behoeften van jongeren. Ook draagt de jongerenraad bij aan de zichtbaarheid van Fonds 21 door het delen van ervaringen en inzichten via sociale media, met als doel het netwerk te verbreden en andere jongeren te betrekken. In alle activiteiten staat het perspectief van jongeren centraal en vormt dit een belangrijke bron van input voor het werk van Fonds 21.
In 2025 bestond Future Collective uit:

• Noah Bakker
• Cid Doerga
• Jefherson Margarita
• Doortje Koldeweij
• Matteo Franklin
• Skylar Liu
• Moira Power
• Hassiba Lhajoui

Bij het beoordelen van aanvragen, let Fonds 21 er scherp op of en hoe jongeren worden betrokken bij zowel de ontwikkeling als de uitvoering van het project. Het is dan ook vanzelfsprekend dat we dezelfde betrokkenheid binnen onze eigen organisatie terug willen zien.

Organisatie
Fonds 21 is een kleine en slagvaardige organisatie. In 2025 heeft het team hard gewerkt om de aanvragen binnen de gestelde termijn te behandelen en aanvragers van goede informatie te voorzien. De gemiddelde personeelsbezetting bedroeg in 2025 10,92 fte, inclusief externen.
In 2025 was Laura Teeuwisse, bestuurssecretaris, zeven maanden afwezig in verband met verlof. Zij werd vervangen door Wendy Veerman. Luca Smeenk, administratief medewerker, nam in oktober afscheid van het fonds. Haar werkzaamheden werden door Lisanne Kuiper (uitzendkracht) opgepakt.
Per oktober 2025 is Bram Roelofs in dienst getreden bij Fonds 21 als projectadviseur. Eerder was hij lid van de jongerenraad Future Collective, waar hij al kennismaakte met het werk van Fonds 21 en de thema’s waarvoor wij ons inzetten. Hij heeft ruime ervaring met het werken met en voor jongeren en maakte deel uit van verschillende jongerenplatforms. Daarnaast was hij bij meerdere musea actief als museumdocent.

Als erkend leerbedrijf levert Fonds 21 een bijdrage aan het opleiden van mbo-studenten. In 2025 liep Amara D’Arnault, student Grafisch Design aan het Grafisch Lyceum Utrecht, stage op de afdeling Communicatie. Bij Fonds 21 leverde zij een bijdrage op het gebied van grafisch ontwerp, verrichtte zij schrijfwerkzaamheden en bezocht zij diverse door Fonds 21 ondersteunde projecten. Daarnaast startte in februari 2025 Hassiba Lhajoui, student Sociologie aan de Universiteit van Tilburg, als onderzoeksstagiair bij Fonds 21. Tijdens haar stage deed zij onderzoek naar de doelgroepen van projecten die door Fonds 21 worden ondersteund, met bijzondere aandacht voor diversiteit en representatie.

Vernieuwing ICT-platform en website
Eind 2024 is besloten tot een ingrijpende modernisering van de ICT-omgeving van Fonds 21 in 2025. Aanleiding hiervoor was de wens om de digitale infrastructuur toekomstbestendig te maken, de veiligheid en compliance te versterken en de dienstverlening aan aanvragers te verbeteren. Onderdeel van dit traject was tevens de selectie van een nieuwe beheerder voor de digitale werkplek en de ontwikkeling van een nieuwe website. Deze nieuwe website moet beter aansluiten bij de aangescherpte focus van Fonds 21, waarbij jongeren een steeds prominentere rol innemen.

Voor de uitvoering van het gehele ICT-project is een externe projectleider aangesteld, Sjaak Langerveld. Het project bestond uit meerdere samenhangende onderdelen: de ontwikkeling van een nieuwe website, de implementatie van een nieuw aanvraagsysteem en projectadministratie, de vernieuwing van de financiële administratie en aandacht voor informatiebeveiliging en naleving van de AVG. Ook werd een migratieplan opgesteld, dat is afgestemd met de EDP-auditor van de accountant.

Projectorganisatie en governance
De governance van het project was zorgvuldig ingericht. Er werd een stuurgroep gevormd die iedere twee weken bijeenkwam voor voortgangsoverleg. In deze stuurgroep hadden naast de directeur-bestuurder en Manager Financiën & Bedrijfsvoering ook leden van de Raad van Toezicht zitting. De stuurgroep was verantwoordelijk voor de goedkeuring van het projectplan, inclusief begroting en planning, en voor het beoordelen en accorderen van eventuele wijzigingsvoorstellen met betrekking tot budget, planning of essentiële inhoudelijke keuzes. Daarnaast waren er drie projectgroepen ingericht, gericht op de website, het aanvraagmanagement en de financiële administratie. Deze projectgroepen overlegden eveneens tweewekelijks met de projectleider en waren verantwoordelijk voor de implementatie, het testen en de datamigratie binnen hun eigen deelproject. Eventuele afwijkingen in planning of begroting werden door de projectgroepen gesignaleerd en, voorzien van oplossingsvoorstellen, ingebracht in de stuurgroep.

Communicatie en voortgangsbewaking
Gedurende het project was communicatie een belangrijk aandachtspunt. Het interne team werd regelmatig geïnformeerd via een interne nieuwsbrief met projectupdates. De stuurgroep ontving daarnaast tweewekelijks een voortgangsrapportage van de projectleider, waarin naast de inhoudelijke status en planning ook een financiële rapportage was opgenomen. De voortgang van het project werd tevens periodiek besproken in de vergaderingen van de Raad van Toezicht. Voor de livegang van de nieuwe systemen werd een afzonderlijk communicatieplan opgesteld voor het informeren van aanvragers.

Nieuwe systemen en livegang
Voor de nieuwe systemen is gekozen voor iFunds/Grant Management voor het aanvraagsysteem en de projectadministratie. De nieuwe website is ontwikkeld door Vormlust. Voor de financiële administratie is gekozen voor Exact Online en Blue 10 en voor het beheer van de digitale werkplekken is gekozen voor SoftTech Automatisering. In verband met de overgang naar het nieuwe aanvraagsysteem was het bestaande systeem tijdelijk gesloten. Van 24 november 2025 tot en met 12 januari 2026 was het niet mogelijk om projectaanvragen of betaalverzoeken in te dienen. Deze sluiting is tijdig en duidelijk gecommuniceerd met aanvragers.

Op 12 januari 2026 is de nieuwe website live gegaan en konden aanvragers voor het eerst gebruikmaken van het nieuwe digitale aanvraagportaal. Conform planning zijn alle systemen in januari live gegaan.

Vooruitblik 2026
Door Stichting Beheer SNS REAAL is voor 2026 een donatiebudget toegezegd van €12 miljoen, alsmede een operationeel budget van €2.044.350. Circa €6,3 miljoen van het donatiebudget wordt besteed aan projecten in de podiumkunsten, beeldende kunsten, vormgeving, architectuur, film, mediakunst, digitale cultuur en literaire kunsten. Voor projecten die zich richten op het verbeteren van de maatschappelijke kansen van jongeren wordt €3 miljoen uitgetrokken. Aan projecten binnen Kunst & Educatie wordt €1,5 miljoen van het donatiebudget besteed. Voor Impulsregelingen, noodsteun en systeemverandering is €1,2 miljoen begroot. Streven is talrijke, diverse en nieuwe, maar ook bij de projecten passende publieksgroepen te bereiken door ondersteuning van een keur aan kwalitatief goede projecten. De aandacht blijft uitgaan naar evaluatie van ondersteunde projecten. De impact van gehonoreerde projecten blijft onverminderd van belang. Resumerend leidt dit tot de volgende exploitatiebegroting voor 2026, waarbij de vrij te vallen projectverplichtingen uit voorgaande jaren voor 2026 op €400.000 worden ingeschat.

In 2026 gaan we verder met de thema’s Diversiteit en Inclusie binnen onze organisatie. We werken aan het toegankelijk en inclusief maken van onze communicatie en ons aanvraagproces, passen waar nodig ons beleid en criteria aan en dagen ons team uit zich te blijven scholen. Ook bij het organiseren van kennissessies proberen we ons te verhouden tot diversiteit en inclusie. Wij stimuleren onze aanvragers actief om zich tot diversiteit en inclusie te verhouden en bevragen hen hier nadrukkelijk op in ons aanvraagproces. In 2026 staat ook weer een kennisdelingsevent XL op de planning. De laatste XL-editie vond plaats in 2024 en was een groot kennisdelingsevent naar aanleiding van onze Queer Up-stimuleringsregeling, waarin makers, instellingen en partners samenkwamen om kennis en ervaringen te delen op het gebied van acceptatie en emancipatie van de queer gemeenschap, in het bijzonder jongeren. De XL-editie in 2026 zal in het teken staan van Generatie Z, met speciale aandacht voor de programmaregeling Cultuur voor Gen Z en ons nieuwe, aangescherpte beleid.

Gebeurtenissen na balansdatum

Er hebben na balansdatum geen gebeurtenissen plaatsgevonden die hier vermeld zouden moeten worden.

Dankwoord
In 2025 hebben we onze koers als jongerenfonds nog verder doorvertaald in ons beleid. Wij richten ons op artistieke projecten die jongeren en jongvolwassenen (12-30 jaar) bereiken, op projecten die kansengelijkheid voor jongeren bevorderen en we ondersteunen initiatieven die bijdragen aan persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke bewustwording. Deze focus helpt ons om gerichter met aanvragers in gesprek te gaan en scherpere keuzes te maken in onze toekenningen. Binnen de pijler Kunst & Cultuur had deze aanscherping de grootste gevolgen. Artistieke kwaliteit voor (een mogelijk breed) publiek blijft de basisvoorwaarde. Tegelijkertijd wegen de inspanningen op het vlak van publieksontwikkeling onder jongeren en de actualiteit en urgentie van het onderwerp voor deze doelgroep zwaarder mee in onze afwegingen. Het in 2024 ingezette festivalbeleid (Fonds 21 ondersteunt ruim 180 festivals) heeft in 2025 ruimte in het budget gecreëerd voor nieuwe aanvragers. Festivals blijven voor ons een krachtig middel om jongeren op een toegankelijke en verrassende manier kunst en cultuur te laten ervaren en kennis te laten maken met een grote diversiteit aan professionele makers.

Naast financiële ondersteuning zetten wij nadrukkelijk in op kennisdeling. Dit wordt door (potentiële) aanvragers zeer gewaardeerd. Voor ons is het bovendien een manier om ons netwerk te openen, betekenisvolle verbindingen te leggen en onze beleidsontwikkeling te versterken. In 2025 hebben wij in dat kader de programmaregeling Cultuur voor Gen Z uitgevoerd, waarmee we onze focus op jongeren binnen Kunst & Cultuur verder hebben aangescherpt. In de eerste helft van 2026 volgt hierop een grote kennisdelingssessie onder de titel Festival GEN WIE?!

De in 2024 opgerichte jongerenraad, Future Collective, heeft in alles wat we doen een belangrijke stem en levert een waardevolle inhoudelijke en praktische bijdrage aan ons beleid en onze besluitvorming. Hun perspectief en betrokkenheid worden als zeer positief ervaren, zowel door de organisatie als door aanvragers. In korte tijd zijn zij onmisbaar geworden voor de verdere ontwikkeling van Fonds 21. Daarnaast stond 2025 in het teken van grote veranderingen ten aanzien van onze digitale systemen. Een nieuw aanvraagsysteem, een nieuwe website en een geheel nieuwe back-end zijn in 2025 gerealiseerd en in januari 2026 in gebruik genomen. Tijdens deze transitie bleef ons primaire bedrijfsproces doorgaan en hebben onze aanvragers hier zo min mogelijk van gemerkt. Het team heeft hierin grote inzet en flexibiliteit laten zien. 2025 was daarmee een jaar vol betekenisvolle initiatieven en interne veranderingen, waarbij ieders bijdrage van grote waarde was.

Ik wil ons hele team, de jongerenraad Future Collective, de commissie, de Raad van Toezicht en vooral ook alle aanvragers en partners bedanken voor hun inzet, betrokkenheid en waardevolle bijdrage aan alles wat Fonds 21 dit jaar heeft kunnen doen.

Dank, heel veel dank,

Henk Christophersen
Directeur-bestuurder Fonds 21
Utrecht, 18 maart 2026